Wanneer je succesvol bent, maar jezelf niet meer herkent

vervolg van het blog

Niet omdat je vastloopt, maar omdat je merkt dat je jezelf niet meer helemaal tegenkomt in wat je doet. Alsof je wel aanwezig bent in je rol, maar minder in jezelf. Je functioneert, maar je voelt minder. Je leidt, maar het voelt minder gedragen dan voorheen.

Dat is geen crisis.
Het is een verschuiving.

De stille verschuiving

De meeste leidinggevenden die zichzelf op een bepaald moment niet meer herkennen, kunnen niet één moment aanwijzen waarop het misging. Er was geen breuk. Geen grote gebeurtenis. Geen duidelijke aanleiding. Het is eerder een aaneenschakeling van kleine aanpassingen geweest.

Je paste je aan aan wat nodig was.
Aan wat gevraagd werd.
Aan wat de situatie vereiste.

Steeds een beetje.

Je nam iets meer op je schouders, omdat het anders bleef liggen. Je hield iets langer vol, omdat het nu eenmaal een drukke periode was. Je schoof iets van jezelf opzij, omdat het team je nodig had. Dat voelde niet verkeerd. Het voelde verantwoordelijk. Volwassen zelfs.

En precies daar zit de paradox. Deze verschuiving ontstaat zelden uit zwakte of onvermogen. Ze ontstaat uit betrokkenheid, loyaliteit en plichtsbesef. Uit de bereidheid om te dragen.

Niet uit onwil.
Maar uit toewijding.

Succes als camouflage

Wat deze verschuiving zo ongrijpbaar maakt, is dat succes haar vaak camoufleert. Zolang de resultaten er zijn, zolang het vertrouwen blijft, zolang anderen zeggen dat je het goed doet, is er weinig ruimte om stil te staan bij wat jij zelf ervaart.

Succes stelt zelden de vraag: past dit nog bij mij?
Succes vraagt eerder: kun je dit volhouden?

En zolang het antwoord daarop ja lijkt te zijn, ga je door. Je twijfels krijgen weinig plek. Niet omdat ze er niet zijn, maar omdat ze niet urgent voelen. Ze worden overstemd door verantwoordelijkheden, verwachtingen en de dagelijkse realiteit van het leiderschap.

Hoe beter het lijkt te gaan, hoe lastiger het wordt om te erkennen dat er iets schuurt.

Wanneer kernwaarden niet verdwijnen, maar vervagen

Het is een misvatting om te denken dat kernwaarden verdwijnen wanneer leidinggevenden zichzelf niet meer herkennen. Ze verdwijnen niet. Ze worden overstemd.

Wat ooit richting gaf, wordt achtergrond. Wat ooit leidend was, wordt iets waar je zelden nog expliciet bij stilstaat. Niet omdat het niet belangrijk is, maar omdat het niet meer hardop wordt benoemd, ook niet door jezelf.

Die waarden laten zich dan zien in andere vormen. In irritatie over besluiten die formeel kloppen, maar innerlijk wringen. In vermoeidheid na dagen die vol waren, maar weinig vervulling brachten. In een vaag gevoel van afstand na gesprekken die je technisch goed voerde, maar die je niet raakten.

Niet als duidelijke signalen.
Maar als achtergrondruis.

Waarom dit juist sterke leidinggevenden overkomt

Deze ervaring is niet typerend voor leidinggevenden die onverschillig zijn of hun verantwoordelijkheid ontlopen. Integendeel. Ze komt juist veel voor bij leidinggevenden die hun rol serieus nemen. Die willen dragen. Die niet willen klagen.

Die hun werk belangrijk vinden.

Sterke leidinggevenden zijn vaak gewend om door te gaan. Om zichzelf te reguleren. Om niet bij elk ongemak stil te vallen. Dat is een kwaliteit. Maar zonder bewust kompas kan diezelfde kwaliteit ervoor zorgen dat je te lang blijft functioneren op automatische piloot.

Niet omdat je niet weet wat je doet, maar omdat je zelden nog vraagt waarom je het doet op deze manier.

Het moment waarop het begint te schuren

Er is meestal geen moment waarop je wakker schrikt en denkt: dit is het niet meer. Het begint subtieler dan dat.

Je merkt dat je agenda voller voelt dan jijzelf.
Dat gesprekken meer energie kosten dan ze opleveren.
Dat beslissingen logisch zijn, maar niet meer vanzelfsprekend voelen.

Je weet wat er moet gebeuren, maar niet meer goed waar jij zelf staat in dat geheel. Leiderschap wordt functioneel. Effectief misschien, maar minder bezield.

En ergens daar ontstaat een vraag die je niet altijd meteen durft toe te laten:

Wanneer ben ik eigenlijk gestopt met kiezen?

Geen probleem dat opgelost hoeft te worden

Het is belangrijk om hier iets scherp te stellen. Dit is geen teken dat je faalt. Geen bewijs dat je het verkeerd doet. En zeker geen probleem dat snel opgelost moet worden.

Dit moment vraagt niet om optimalisatie, maar om herijking. Niet om meer doen, maar om opnieuw luisteren. Het is geen achteruitgang, maar vaak een overgangsfase. Een signaal dat wat je draagt, vraagt om opnieuw gezien te worden.

Niet met haast.
Niet met oordeel.

Maar met aandacht.

Terugkeren zonder terug te gaan

Terugkeren naar jezelf betekent niet dat je terug moet naar hoe het ooit was. Je bent niet meer dezelfde leidinggevende. Je rol is veranderd. De context is complexer. De verantwoordelijkheid groter.

Het gaat er niet om dat je alles omgooit of rigoureuze keuzes maakt. Het gaat erom dat je je positie opnieuw bepaalt. Dat je weer woorden geeft aan wat jou draagt, nu, in deze fase van je leiderschap.

Niet veranderen van rol, maar van positie.
Niet minder verantwoordelijkheid, maar bewuster dragen.

Dat vraagt geen grote bewegingen. Het begint vaak met kleine momenten van eerlijk kijken. Naar wat je doet. Naar wat energie geeft en wat leeg trekt. Naar waar je al lang op routine handelt.

Tot slot

Misschien herken je jezelf in dit verhaal. Misschien ook niet volledig. Het is geen diagnose en geen uitnodiging tot actie. Het is een uitnodiging tot aanwezigheid.

Niet om iets te repareren.
Maar om te zien wat er is.

Misschien is de belangrijkste vraag nu niet wat je anders moet doen, maar waar je jezelf weer wilt tegenkomen in je leiderschap. Wat nog van jou voelt. En wat misschien al te lang alleen nog functioneert.

Soms begint leiderschap niet bij vooruitgaan, maar bij stilstaan.
Lang genoeg om jezelf weer te herkennen.