Waarom leidinggevenden het moeilijk vinden om los te laten

Vervolg van het artikel

Toch blijkt het in de praktijk vaak moeilijker om controle werkelijk los te laten. Niet omdat leidinggevenden dat principe niet begrijpen, maar omdat loslaten iets raakt wat dieper ligt dan organisatie-inrichting.

Loslaten raakt aan zekerheid.

Controle geeft overzicht

Wanneer een leidinggevende betrokken blijft bij besluiten, documenten controleert of regelmatig informeert naar de voortgang van een traject, ontstaat een gevoel van overzicht.

Hij weet wat er speelt.
Hij weet waar iets staat.
Hij weet waar eventueel moet worden ingegrepen.

Dat overzicht geeft rust.

Voor een leidinggevende die verantwoordelijk is voor een organisatie kan dat gevoel van overzicht belangrijk zijn. Het vermindert de kans dat problemen onverwacht escaleren.

Maar juist dat gevoel maakt controle ook aantrekkelijk.

Onzekerheid hoort bij leiderschap

Wanneer een leidinggevende besluit om minder controle te houden, ontstaat er iets wat voor veel mensen ongemakkelijk voelt.

Onzekerheid.

Besluiten worden genomen zonder dat hij elk detail heeft gezien. Processen ontwikkelen zich zonder dat hij voortdurend kan bijsturen.

Voor sommige leidinggevenden voelt dat alsof zij grip verliezen.

Maar in werkelijkheid gebeurt er vaak iets anders.

De verantwoordelijkheid verschuift.

Teams leren van ruimte

Wanneer een leidinggevende niet automatisch controleert, ontstaat er ruimte voor teams om zelf besluiten te nemen.

Dat betekent niet dat fouten verdwijnen.

Maar het betekent wel dat verantwoordelijkheid niet automatisch omhoog wordt doorgeschoven.

Teams ontwikkelen eigen oordeel en leren omgaan met de gevolgen van keuzes die zij zelf maken.

En juist daardoor ontstaat een organisatie die minder afhankelijk is van voortdurende controle.

Loslaten vraagt vertrouwen

Voor veel leidinggevenden ligt de kern van loslaten daarom niet in processen of structuren.

De kern ligt in vertrouwen.

Niet blind vertrouwen, maar vertrouwen dat mensen verantwoordelijkheid kunnen dragen wanneer zij daarvoor ruimte krijgen.

Dat vertrouwen ontstaat niet vanzelf.

Het groeit vaak pas wanneer een leidinggevende het aandurft om controle niet langer vanzelfsprekend te maken.

Controle loslaten is een leiderschapskeuze

Controle kan rust geven.

Maar leiderschap vraagt soms dat een leidinggevende bereid is om die rust gedeeltelijk los te laten.

Niet omdat controle verkeerd is, maar omdat leiderschap niet alleen gaat over zekerheid.

Het gaat ook over het creëren van ruimte waarin anderen verantwoordelijkheid kunnen nemen.

Afsluiting

Denk eens aan een proces waar je regelmatig naar kijkt om zeker te weten dat het goed loopt.

Niet met de vraag of dat nodig is, maar met een andere vraag:

Wat zou er gebeuren als ik hier een stap terug doe?

Soms ontstaat leiderschap precies op het moment dat controle minder vanzelfsprekend wordt.